Nieuwsbrief Zwerfafval - juli 2026
In deze nieuwsbrief lees je over de activiteiten die Rijkswaterstaat in opdracht van het ministerie van IenW uitvoert voor de aanpak van zwerfafval in de transitie naar circulaire economie. Meer informatie vind je op de pagina's over het Platform zwerfafval op AfvalCirculair.nl. Lees de online versie.
Save the date! Netwerkbijeenkomst Zwerfafval
Waar? Gemeente Zaanstad
Wanneer? Vrijdagochtend 25 september 2026
Voor wie? De netwerkbijeenkomst is voor gebiedsbeheerders, zoals gemeenten, waterschappen en provincies.
Meer informatie volgt in komende nieuwsbrieven.
Schonere Stranden
Het Programma Schone Stranden (PSS) is ook dit jaar langs de kust actief met experimenten om het Noordzeestrand schoon te houden. Een van de activiteiten die nu wordt uitgevoerd is om basisscholen bewust te maken van de bijzondere waarde van onze kust. De uitkomsten van deze activiteiten willen we graag tijdens de najaarsbijeenkomst op 25 november presenteren in het LEF Future Center.
Lees verder: Schonere stranden
Vissers halen 9 miljoen kilo afval uit zee
Deelnemende vissers van het 'Fishing For Litter'-project hebben grote, slijtvaste zakken aan boord. Zij vissen zoals altijd, maar nemen het afval, dat zij samen met hun vangst in de netten krijgen, mee terug aan wal. Het afval wordt vervolgens ingezameld, verwerkt en gerecycled. Op 19 juni werd het 25-jarig jubileum van het project gevierd.
Fishing for Litter haalt mijlpaal: 9 miljoen kilo afval uit zee gevist - Fishing for Litter.
Sinds 2016 is het FFL-project onderdeel van de uitvoering van het Programma van Maatregelen van de Kaderrichtlijn Marien (KRM). De KRM verplicht de lidstaten om voor hun mariene wateren een goede milieutoestand te bereiken en/of te behouden en maatregelen te nemen om de daarvoor gestelde doelen te bereiken. Een van die doelen is het terugdringen van zwerfafval in zee.
Kauwgom: klein afval, groot probleem
Kauwgom is na sigarettenfilters een van de meest voorkomende vormen van zwerfafval en zorgt voor veel schoonmaakkosten in de openbare ruimte.
Eerder onderzoek (uit 2020, maar nog steeds relevant) van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat liet zien dat de interventie Van Bekkie Naar Bakkie veel effect kan hebben. Met een combinatie van campagneposters, opvallende afvalbakken, grondsigning en andere communicatiemiddelen nam het aantal kauwgompjes op straat bij testlocaties met ongeveer 70 procent af. Ook nam de hoeveelheid nieuw achtergelaten kauwgom af.
Interesse? Check de toolkit en het rapport.
Nieuw onderzoek: zo voorkom je piepschuim op bouwplaatsen
Hoe voorkom je dat piepschuim (EPS) op en rond de bouwplaats terechtkomt? Nieuw onderzoek laat zien welke gedragsmaatregelen helpen om afvalverlies te beperken.
Het onderzoeksrapport vertaalt inzichten uit de gedragswetenschap naar praktische adviezen voor bouwbedrijven en andere organisaties. Zo laat het zien hoe je duidelijke afspraken maakt over afval op de bouwplaats, schoon werken onderdeel maakt van de dagelijkse routine, gewenst gedrag zichtbaar maakt en afval scheiden eenvoudiger maakt. Ook biedt het handvatten om medewerkers actief te betrekken bij een schone bouwplaats en nieuwe collega's vanaf de start bewust te maken van de omgang met afval.
Lees het rapport en ontdek wat je kunt doen om de bouwplaats schoon te houden.
Van cheque naar schone oevers: Neder-Betuwe pakt zwerfafval aan
Eind 2024 was de gemeente Neder-Betuwe tijdens het Zwerfafvalcongres een van de gelukkige winnaars van een cheque van € 10.000. Dit geld diende als ondersteuning bij de aanpak van de zwerfafvalproblematiek op deze het strandje van Maneswaard.
Met deze bijdrage én de expertise van Rijkswaterstaat gingen zij voortvarend aan de slag.
Ineke Geluk van gemeente Neder-Betuwe: “We konden snel schakelen omdat er een praktisch format voor een projectplan beschikbaar was. Daarnaast konden we voorbeelden van andere gemeenten bekijken en konden we met praktische vragen terecht bij Rijkswaterstaat.”
Met onder andere de UPV Zwerfafvalgelden is deze geslaagde aanpak op meerdere locaties te realiseren.
Lees meer over deze aanpak in de Werkwijze schone recreatiestranden en visplekken.