Zoeken

Circulaire Visies


Datum van publicatie: februari 2026

Hoe zien Nederlanders de route naar een circulaire economie – en wat motiveert hen om daadwerkelijk circulair gedrag te vertonen? Dit onderzoek brengt het draagvlak in kaart voor vier toekomstvisies richting een circulaire economie. Het biedt inzicht in welke visie burgers het meest aanspreekt, welke gedragingen haalbaar worden gevonden en welke weerstand verwacht kan worden.

De visies verschillen in mate van (de)centrale sturing en technologische toepassingen.

De inzichten helpen gemeenten en ondernemers om beleid en interventies te ontwikkelen die aansluiten bij de toekomstvisie waar de meeste draagvlak en bereidheid ligt.

Selectie van de belangrijkste inzichten uit het rapport

Welk gedrag wilde je bij welke doelgroep veranderen?

Welke invulling van een circulaire economie, welke toekomstvisie, krijgt het meeste draagvlak van Nederlandse burgers en welke zet aan tot circulaire gedragingen (zoals minder kopen, repareren, tweedehands kopen en delen of lenen).

Welke factoren beïnvloeden dit gedrag?

  • Autonomie en keuzevrijheid: Te veel overheidssturing kan weerstand oproepen; mensen willen zelf regie pakken in de transitie. Veel mensen staan positief t.o.v. bottom-up circulaire initiatieven.
  • Sociale en persoonlijke waarden: Groepen verschillen sterk; idealistisch ingestelde mensen zijn eerder bereid hun gedrag aan te passen dan meer consumentgerichte groepen.
  • Bekendheid en bewustzijn: Hoewel veel mensen het begrip circulaire economie kennen, is de betekenis niet altijd duidelijk – dit heeft invloed op circulair gedrag.
  • Behoefte aan gemak en behoud van leefstijl: Mensen staan meer open voor circulair gedrag als dit minder verandering vraagt in hun dagelijks leven.
  • Rol van technologie: Innovaties (zoals refurbished producten of slimme recycling) maken circulair gedrag aantrekkelijker en haalbaarder.

Wat zijn de belangrijkste effecten of resultaten?

Het rapport laat zien dat een succesvolle ontwikkeling naar een Circulaire Economie vraagt om een hybride aanpak: versterk top-down technologische en bedrijfsgestuurde innovaties (zoals in circulair modernisme), maar creëer tegelijk ruimte voor bottom-up gemeenschapsinitiatieven. Deze combinatie sluit het beste aan bij de diverse waarden, motivaties en gedragsbereidheid van Nederlanders en vergroot daarmee het totale draagvlak.